1

Η δασκάλα των Γαλλικών του Σχολείου μας, κυρία Λήδα Μαρία Μαυρίδου, οργάνωσε και παρουσίασε «γιορτή κρέπας», με αφορμή γαλλικό έθιμο για την ημέρα της Υπαπαντής του Χριστού. Με τη συμμετοχή των ΣΤ1 και ΣΤ2 τάξεων στην παρουσίαση, ταξιδέψαμε το πρωινό της 3ης Φεβρουαρίου, στη γλυκιά, γαλλική γεύση της κρέπας και? όχι μόνο?

Le 2 f?vrier : la Chandeleur et la f?te des cr?pes

2 Φεβρουαρίου: Η Υπαπαντή Του Κυρίου και η γιορτή της κρέπας! Με την ευκαιρία της γιορτής της Υπαπαντής, που στη Γαλλία είναι και   η γιορτή της κρέπας (φτιάχνουν κρέπες και τις αναποδογυρίζουν στον αέρα), σκεφτήκαμε να το γιορτάσουμε και εμείς στο σχολείο μας, τη Δευτέρα, 3 Φεβρουαρίου! Στρώσαμε λοιπόν τραπέζι όπου επικρατούσαν τα εθνικά χρώματα της Γαλλίας, μπλε-άσπρο-κόκκινο: ποτηράκια, πιατάκια, χαρτοπετσέτες και κυρίως οι αφίσες της γιορτής μας. Οι μαθητές της έκτης (ΣΤ1 και ΣΤ2) παρουσίασαν τα σχετικά κείμενα στα γαλλικά και στα ελληνικά. Καλεσμένοι ήταν οι μαθητές της πέμπτης τάξης του 25ου και του 20ου Δ.Σ., που παρακολούθησαν τη γιορτή. Μετά, όλοι γεύτηκαν κρέπες αλμυρές και γλυκές, αλλά και όλα τα νόστιμα γλυκά που ευγενικά μας προσέφεραν οι μαμάδες των μαθητών μας: μπισκότα, κέικ σοκολατένια, κέικ βανίλιας και πορτοκαλιού, υπέροχη μηλόπιτα? όλα εξαιρετικά γευστικά! Πάρτε μια γεύση κι εσείς, από τις φωτογραφίες? Σας ευχαριστούμε όλους για τη συνεισφορά σας: Τους μαθητές μας που πραγματοποίησαν τη γιορτή και αυτούς που την παρακολούθησαν, Τις γλυκές μαμάδες που μας προσέφεραν γλυκά, Τον κ. Διευθυντή και τους δασκάλους του σχολείου μας για την αμέριστη βοήθειά τους. Και του χρόνου!

La Chandeleur

La f?te de la Chandeleur, qui a lieu le 2 f?vrier chaque ann?e, est connue de tous comme ?tant l’occasion id?ale de faire sauter des cr?pes. Cette coutume populaire a beaucoup d’adeptes, mais la plupart des gens ignorent son sens et ses origines. Comme de nombreuses f?tes populaires, c’est une f?te chr?tienne qui puise un certain nombre de ses traditions dans les survivances de rites pa?ens tr?s anciens.

La «Pr?sentation du Seigneur»

La Chandeleur est une f?te religieuse chr?tienne appel?e ?galement «Pr?sentation du Seigneur». En effet, les Chr?tiens c?l?brent ? cette date le moment o? J?sus est pr?sent? au temple, 40 jours apr?s sa naissance. Autrefois, on appelait ?galement cette f?te «Purification de la Vierge», car on c?l?brait en m?me temps les «relevailles» de Marie. Le terme de relevailles, un peu oubli? de nos jours, d?signe le moment o? la jeune accouch?e reprenait une activit? normale et se rendait au lieu de culte pour se purifier.

Des «chandelles» ? la «chandeleur»

La f?te de la «Pr?sentation du Seigneur» s’accompagnait autrefois d’une procession avec des cierges allum?s. C’est ce qui explique le nom courant de cette f?te, «chandeleur», qui vient du latin «candelorum» et signifie «chandelles». Si l’on allume des cierges lors de cette f?te, c’est en r?f?rence ? un ?v?nement racont? par l’?vangile selon Saint Luc (2,21- 40). En effet, lorsque J?sus fut pr?sent? au Temple, il fut reconnu en tant que messie par Saint Sim?on qui l’appela alors «Lumi?re du monde». L’utilisation des chandelles lors d’une procession nocturne est cependant ant?rieure aux coutumes chr?tiennes. En effet, les Romains de l’antiquit? et les Celtes avaient des rituels similaires, ayant pour but de purifier la terre et d’en assurer la fertilit?. Autrefois, les cierges b?nis ? la Chandeleur ?taient soigneusement conserv?s par les fid?les. Ils les allumaient en cas de danger car on leur pr?tait des vertus protectrices.

Cr?pes, croyances et rituels !

A la Chandeleur, tout le monde, petits et grands, se plie avec plaisir ? la tradition gourmande de faire sauter les cr?pes. Savourer ce d?licieux dessert l?ger et croustillant en est le premier int?r?t, mais on peut suivre cette tradition ?galement par superstition ou pour le c?t? symbolique de la cr?pe…

Pr?sage de bonheur…

D’une mani?re g?n?rale, faire sauter les cr?pes ? la Chandeleur est cens? assurer un constant bonheur tout au long de l’ann?e. Plus sp?cifiquement, les jeunes filles qui souhaitent se marier doivent faire sauter la cr?pe six fois de suite sans la faire tomber. Une prouesse difficile ? r?aliser, mais qui leur garantira, d’apr?s la l?gende, de rencontrer le fianc? id?al dans l’ann?e. Enfin, faire sauter une cr?pe en tenant une pi?ce de monnaie dans la main assurera la prosp?rit?, tout comme le fait de conserver dans une armoire la premi?re cr?pe r?alis?e lors de la Chandeleur assurera de bonnes r?coltes… C’est du moins ce qu’on dit, mais les r?sultats ne sont nullement garantis !

Symbolique de la cr?pe

Pour les Chr?tiens, la symbolique de la cr?pe est ?vidente : par sa rondeur et sa belle couleur dor?e, la cr?pe symbolise le soleil, source de lumi?re. Elle rappelle ainsi la proph?tie de St Sim?on au sujet du Christ. Cependant la cr?pe de la Chandeleur n’est pas sans rappeler la galette de c?r?ales que les Romains de l’Antiquit? mangeaient en l’honneur de la d?esse Proserpine. Ce qui incite ? penser que la f?te de «Pr?sentation du Seigneur», instaur?e vers le V?me si?cle, visait ? remplacer des rites pa?ens qui perduraient encore. Quoiqu’il en soit, nous aurons tous plaisir ? d?guster des cr?pes ? la Chandeleur, ? moins que vous ne fassiez comme les Marseillais qui se r?galent, le jour de la Chandeleur, d’un d?licieux biscuit appel? navette.   Mετάφραση του κειμένου:

Η  ΥΠΑΠΑΝΤΗ

Η γιορτή της Υπαπαντής, που εορτάζεται στις 2 Φεβρουαρίου κάθε χρόνο, είναι γνωστή σε όλους σαν η ιδανική ευκαιρία για να ? κάνουμε να χοροπηδούν οι κρέπες. Αυτό το δημοφιλές έθιμο έχει πολλούς οπαδούς, όμως οι περισσότεροι δεν γνωρίζουν την έννοια και την προέλευσή του.

Όπως οι περισσότερες γιορτές, είναι μια χριστιανική γιορτή που όμως εμπεριέχει και δοξασίες παγανιστικές πολύ παλιές.

Η παρουσία του Κυρίου

Η Υπαπαντή είναι μια χριστιανική εορτή που ονομάζεται επίσης η παρουσία του Κυρίου. Δηλαδή, οι Χριστιανοί εορτάζουν κάθε χρόνο αυτή την ημερομηνία, τη στιγμή που ο Ιησούς παρουσιάστηκε στο ναό, 40 μέρες μετά τη γέννησή του.

Άλλοτε, ονόμαζαν επίσης αυτή τη γιορτή «ο εξαγνισμός της Παρθένου», διότι εορταζόταν παράλληλα το σαράντισμα της Παρθένου Μαρίας. Ο όρος σαράντισμα, λίγο ξεχασμένος σήμερα, προσδιορίζει τη στιγμή που η νεαρή λεχώνα επανερχόταν στην καθημερινή ζωή, πηγαίνοντας στο τόπο λατρείας για να εξαγνιστεί.

Κεριά στην Υπαπαντή

Η γιορτή της παρουσίας του Κυρίου, συνοδευόταν άλλοτε από λιτανεία με αναμμένα κεριά. Αυτό εξηγεί το σημερινό όνομα αυτής της γιορτής, σαντελέρ, που προέρχεται από το λατινικό καντελόρουμ και σημαίνει κεριά.

Ανάβουμε λαμπάδες σε αυτή τη γιορτή, σε ανάμνηση ενός γεγονότος που αναφέρεται στο Κατά Λουκά Ευαγγέλιο (2,21-40). Όταν ο Ιησούς παρουσιάστηκε στο ναό, αναγνωρίστηκε ως Μεσσίας από τον Άγιο Συμεών ο οποίος τον προσφώνησε «Φως του κόσμου».

Η χρησιμοποίηση των κεριών κατά τη διάρκεια της νυκτερινής λιτανείας πάντως είναι παλαιότερη από τα χριστιανικά έθιμα. Μάλιστα, οι Ρωμαίοι της αρχαιότητας και οι Κέλτες είχαν παρόμοια έθιμα, που στόχευαν στον εξαγνισμό της γης και στην εξασφάλιση της γονιμότητας.

Άλλοτε, τα κεριά που ευλογούνταν στην Υπαπαντή, φυλάσσονταν προσεκτικά από τους πιστούς, που τα άναβαν σε περίπτωση κινδύνου, αφού πίστευαν ότι τους προστάτευαν.

Κρέπες, δοξασίες και τελετουργίες!

Στην Υπαπαντή, όλος ο κόσμος, μικροί και μεγάλοι, ακολουθούν ευχαρίστως την παράδοση του ? αναποδογυρίσματος της κρέπας. Το πρώτο που κάνουν, είναι να γεύονται αυτό το νόστιμο ελαφρύ και γαργαλιστικό επιδόρπιο, αλλά μπορεί να ακολουθούν αυτό το έθιμο επίσης από πρόληψη ή για το συμβολισμό της κρέπας?

Οιωνός ευτυχίας?

Γενικά, με το να αναποδογυρίζει κάποιος κρέπες την Υπαπαντή, θεωρείται ότι εξασφαλίζει μια συνεχή ευτυχία κατά τη διάρκεια όλης της χρονιάς. Ιδιαίτερα, τα νέα κορίτσια που εύχονται να παντρευτούν, πρέπει να αναποδογυρίσουν την κρέπα έξι φορές συνέχεια, χωρίς να τη ρίξουν κάτω.

Ένα κατόρθωμα δύσκολο να πραγματοποιηθεί, αλλά που θα τους εγγυηθεί, σύμφωνα με το μύθο, ότι θα συναντήσουν τον ιδανικό σύζυγο μέσα στη χρονιά.

Μάλιστα, το να αναποδογυρίσουν την κρέπα, κρατώντας ένα νόμισμα στο άλλο χέρι, θα εξασφαλίσει την ευημερία, ακριβώς όπως και το να φυλάξουν και να διατηρήσουν την πρώτη κρέπα της Υπαπαντής, θα εξασφαλίσει καλή σοδειά?

Συμβολισμός της κρέπας

Για τους χριστιανούς, ο συμβολισμός της κρέπας είναι προφανής: με το στρογγυλό της σχήμα και το χρυσό της χρώμα, η κρέπα συμβολίζει τον ήλιο, πηγή φωτός.

Επίσης υπενθυμίζει την προσφώνηση του Αγίου Συμεών στον Ιησού.

Παρόλα αυτά, η κρέπα της Υπαπαντής θυμίζει επίσης τη γαλέτα δημητριακών που οι αρχαίοι Ρωμαίοι έτρωγαν προς τιμήν της θεάς Προσπερίν (δηλαδή Ευημερίας). Αυτό μας κάνει να σκεφτούμε ότι η γιορτή της παρουσίας του Κυρίου που εφαρμόστηκε από τον 5ο αιώνα, στόχευε στο να αντικαταστήσει τις παγανιστικές τελετές που υπήρχαν ακόμη. Όπως και να είναι, θα έχουμε όλοι την ευχαρίστηση να γευτούμε κρέπες στην Υπαπαντή, εκτός και αν κάνουμε όπως οι Μαρσεγέζοι, που δωρίζουν την ημέρα της Υπαπαντής ένα νόστιμο μπισκότο που ονομάζεται ναβέτ (μικρό σκάφος).

Και τώρα μια συνταγή -από τις πολλές- για κρέπες: syntagi